‘Chúng tôi biết ai đang thua cuộc’: Dân Tehran trở về thành phố đổ nát giữa nỗi lo thỏa thuận ngừng bắn không kéo dài

Xung đột bùng nổ vào ngày 28 tháng 2 năm 2026, với một loạt các cuộc không kích dữ dội của Mỹ và Israel nhằm vào các mục tiêu quân sự, chính phủ và cơ sở hạ tầng trên khắp đất nước. Iran đã đáp trả bằng cách phóng tên lửa vào Israel và các cơ sở của Mỹ trong khu vực, đồng thời làm gián đoạn thương mại toàn cầu bằng cách đóng cửa tuyến đường vận chuyển quan trọng qua Eo biển Hormuz. Những tuần sau đó đã chứng kiến các cuộc tấn công tàn khốc khiến hàng nghìn dân thường thiệt mạng và tạo ra một cuộc khủng hoảng nhân đạo lớn. Các cơ quan của Liên Hợp Quốc báo cáo rằng hàng triệu người đã phải di dời trong nước, một số lượng đáng kể trong đó là từ Tehran, khi các cuộc không kích đã làm hư hại hoặc phá hủy hàng chục nghìn ngôi nhà, trường học và bệnh viện.

Đối với những người đang phải xoay xở trong thành phố đổ nát của mình, những thách thức còn vượt xa cả sự tàn phá về vật chất. Người dân mô tả một nền kinh tế hỗn loạn và một cuộc khủng hoảng giá cả nghiêm trọng, với giá các mặt hàng thiết yếu như thực phẩm và thuốc men tăng vọt. Việc chính phủ Iran áp đặt lệnh chặn internet gần như toàn bộ, kéo dài hơn một tháng nay, đã cắt đứt kết nối với thế giới bên ngoài và phá hủy kế sinh nhai của nhiều người phụ thuộc vào công việc online. Bầu không khí ở thủ đô vẫn căng thẳng và bị các lực lượng an ninh giám sát chặt chẽ, làm tăng thêm gánh nặng tâm lý. "Tôi không biết ai đang thắng cuộc chiến này, nhưng chúng tôi biết ai đang thua," một người dân trở về tên Arash nói với một phóng viên. "Đó là chúng tôi, những người Iran bình thường."

Việc tạm dừng giao tranh hiện tại rất mong manh, được chắp vá bởi các thỏa thuận riêng biệt. Một thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần giữa Mỹ và Iran, do Pakistan làm trung gian, sắp hết hạn. Gần đây hơn, một lệnh ngừng bắn 10 ngày giữa Israel và Hezbollah đã có hiệu lực ở Lebanon. Một thành phần quan trọng trong các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran là việc mở lại Eo biển Hormuz. Vào thứ Sáu, ngoại trưởng Iran tuyên bố rằng tuyến đường thủy này đã "hoàn toàn mở" trong suốt thời gian ngừng bắn, một động thái được Mỹ hoan nghênh nhưng lại vấp phải những tín hiệu trái chiều từ các thành phần cứng rắn trong chính Lực lượng Vệ binh Cách mạng của Iran. Sự chia rẽ nội bộ này cho thấy sự bất ổn của các thỏa thuận ngoại giao hiện tại.

Trong khi đồng hồ đang đếm ngược đến ngày thỏa thuận ngừng bắn kết thúc, tương lai của người dân Tehran vô cùng bất định. Mỹ đã ra tín hiệu rằng họ sẽ không gia hạn thỏa thuận ngừng bắn nếu không có một thỏa thuận "toàn diện và hoàn chỉnh", và đã duy trì một cuộc phong tỏa hải quân đối với các cảng của Iran để gây áp lực. Trong khi truyền thông nhà nước Iran công bố việc sửa chữa nhanh chóng một số cơ sở hạ tầng như đường sắt, người dân lại phải tự mình thu dọn những mảnh vỡ của nhà cửa và cuộc sống của họ, một quá trình dự kiến sẽ mất nhiều năm. Họ chờ đợi trong một tình trạng lấp lửng đau đớn, bị kẹt giữa một hiện tại đổ nát và khả năng kinh hoàng rằng bom đạn có thể sớm bắt đầu rơi trở lại.