Trump, ara seçimler öncesi Hürmüz Boğazı'nı neden açmak istiyor?
17 Nisan 2026
ABD Başkanı iyimser sosyal medya mesajları ve abartılı iddialar paylaşıyor. Trump, İran'ın Hürmüz Boğazı'nı bir daha asla silah olarak kullanmayacağını söylüyor.
Hürmüz Boğazı'ndaki durum belirsizliğini korurken, Beyaz Saray hem jeopolitik hem de ülke içi etkileri olan yüksek riskli bir krizle karşı karşıya. İran, şubat sonunda ABD ve İsrail'in ortak askeri operasyonuna misilleme olarak bu kritik su yolunu kapattı. Bu durum küresel enerji piyasasını anında altüst etti. Boğaz, dünya petrol arzının neredeyse beşte birinin geçiş noktasıdır. Kapatılmasıyla ham petrol fiyatları fırladı ve Amerikalı tüketiciler için benzin fiyatları galon başına 4 doların üzerine çıktı. Kırılgan bir 10 günlük ateşkes, İran'ın ticari gemiler için şartlı bir yeniden açılış duyurmasını sağlasa da kriz henüz bitmiş değil. Bu durum, kasım ayındaki ara seçimler öncesinde Başkan Donald Trump yönetimi için büyük bir siyasi sorun haline geldi.
Hürmüz krizinin zamanlaması, ara seçimlere sadece aylar kala yönetim için çok kötü oldu. Geçmişte, benzin fiyatlarındaki ani bir artış, başkanın onay oranlarının düşmesiyle yakından ilişkiliydi. Bu durum, genellikle iktidardaki partinin Kongre'de büyük kayıplar yaşamasına neden oluyordu. Siyasi stratejistler ve akademisyenler, seçmenlerin akaryakıt maliyetlerinin etkisini doğrudan ve hızla hissettiğini uzun zamandır belirtiyor. Bu da konuyu, doğrudan cepleri etkileyen güçlü bir mesele haline getiriyor. Cumhuriyetçiler Kongre'de kıl payı bir çoğunluğa sahip. Yüksek enerji fiyatlarının devam etmesi, muhalif seçmenleri harekete geçirebilir ve partinin kontrolünü tehlikeye atabilir. Bu durum, Başkan Trump'ın görev süresinin geri kalanındaki yasama gündemini fiilen durdurabilir.
Boğazın kapatılmasının ekonomik sonuçları benzin istasyonlarının ötesine geçiyor. Dizel fiyatlarındaki artış, nakliye ve tedarik zincirlerinin maliyetlerini yükseltti. Bu durum, market ürünlerinden tüketim mallarına kadar her şeyi etkileyen daha geniş bir enflasyona yol açtı. Bu yaygın ekonomik baskı en çok alt ve orta gelirli aileleri zorluyor. Bu aileler, Temsilciler Meclisi ve Senato'daki çekişmeli yarışların sonucunu belirleyecek birçok kilit bölgede yaşıyor. Yönetim, seçmenlerin ekonomi algısının seçim sonuçlarında ne kadar önemli olduğunun farkında. Basra Körfezi'ndeki bu aksama, seçmenlerin beklediği ekonomik istikrarı doğrudan tehdit ediyor.
Trump yönetimi, tırmanan bu krize karşı askeri gövde gösterisi ve diplomasiyi bir arada yürüttü. Boğazın ilk kapatılmasının ardından ABD, boğazı yeniden açmak için askeri bir operasyon başlattı ve İran limanlarına deniz ablukası uyguladı. Son geçici ateşkes, gerilimi düşürme potansiyeli yarattı. İran, 17 Nisan'da belirli ve koordineli koşullar altında ticari geçişe izin vereceğini duyurdu. Başkan Trump, boğazın açık olduğunu kamuoyuna duyurdu. Ancak kapsamlı bir anlaşmaya varılana kadar ABD'nin İran'a yönelik deniz ablukasının süreceğinde ısrar ediyor. Bu hamle, Tahran üzerindeki baskıyı sürdürmeyi ve aynı zamanda küresel piyasaları bir nebze rahatlatmayı amaçlıyor.
İleriye bakıldığında, yönetimin temel motivasyonu kalıcı bir çözüm bulmak. Seçmenler sandığa gitmeden önce Hürmüz Boğazı'nı tamamen yeniden açmak ve enerji fiyatlarını düşürmek istiyorlar. Mevcut ateşkes ve şartlı geçiş, çökme riski taşıyan zayıf ilk adımlar. Başkan Trump ince bir çizgide yürüyor. Bir yandan ülke içindeki seçmenlere güçlü ve durumu kontrol altında tutan bir lider imajı çizmeye çalışıyor. Diğer yandan ise bölgeyi ve ekonomiyi daha da istikrarsızlaştırabilecek topyekûn bir savaştan kaçınıyor. Önümüzdeki haftalardaki bu diplomatik ve askeri manevraların sonucu, yönetim için belirleyici bir sınav olacak. Bu sonuç, sadece küresel enerji güvenliğini değil, aynı zamanda Washington'daki siyasi manzarayı da önümüzdeki iki yıl boyunca şekillendirebilir.
Kaynak: channel4